Foto: uit open bronnen
De psycholoog legde uit welke vragen helpen om een leugen snel te ontmaskeren en waarom details in de antwoorden een leugenaar kunnen verraden
Sociaal psycholoog van de University of British Columbia Liane ten Brinke stelde een eenvoudige “10-seconden-test” voor waarmee je leugens tijdens een gesprek snel kunt herkennen. Ze vertelde erover tijdens de presentatie van haar nieuwe boek “Giftige mensen: hoe ze te weerstaan en je leven te verbeteren”, schrijft Business Insider.
De onderzoekster bestudeert al jaren zogenaamde “duistere persoonlijkheidskenmerken” en legt uit dat liegen vaak gepaard gaat met mensen met zulke karaktereigenschappen.
Notitie over duistere persoonlijkheden
Volgens Ten Brinke omvat het “duistere notitieboek” vier eigenschappen:
- psychopathie – impulsiviteit en regelovertreding;
- narcisme – egocentrisme en een verlangen om zich prestaties toe te eigenen;
- Machiavellisme – een sterk verlangen naar controle en macht;
- sadisme – plezier in de pijn van anderen.
Hoewel deze eigenschappen verschillend zijn, worden ze vaak gecombineerd in één persoon. Daarom, benadrukt de onderzoeker, is het belangrijk om niet te letten op labels, maar op gedragspatronen.
Wat is de “10-seconden test”?
De psycholoog adviseert om de gesprekspartner open vragen te stellen en het antwoord te observeren.
Mensen die de waarheid vertellen, voegen meestal gemakkelijk details en uitleg toe. Mensen die liegen beperken zich daarentegen vaak tot korte of vage antwoorden. Als de persoon met wie je praat te kort antwoordt, is het de moeite waard om hem of haar te vragen om verder uit te weiden – het is veel moeilijker voor een leugenaar om dit te doen.
Onverwachte vragen werken beter
Ten Brinke raadt ook aan om onverwachte vragen te stellen waarop de persoon zich niet had kunnen voorbereiden.
Als een kandidaat in een sollicitatiegesprek bijvoorbeeld beweert bij Apple te hebben gewerkt, kun je vragen naar details van het dagelijks leven op het werk – bijvoorbeeld waar hij of zij tijdens een dienst meestal lunchte. Als de persoon ervaringen verzint, zal het moeilijker zijn om snel met een overtuigend antwoord te komen.
In deze situaties kunnen leugenaars langzamer gaan praten, stotteren, of veel tijd nemen om hun woorden te kiezen.
Lichaamstaal kan misleidend zijn
Een psycholoog weerlegt ook de populaire mythe over “tekenen van liegen” in lichaamstaal. Het vermijden van starende blikken, friemelen of handbewegingen zijn geen betrouwbare indicatoren van leugenachtigheid.
Ze zegt dat studies aantonen dat mensen die liegen ongeveer even lang in de ogen van hun gesprekspartner kijken als mensen die de waarheid vertellen.
De beste tip van de onderzoeker is om je te concentreren op de inhoud van het antwoord. Het zijn de woorden, de gedetailleerdheid en de logica van het verhaal die het vaakst helpen om waarheid van fictie te onderscheiden.
Opmerkingen:
